پیش فرض 10باور غلط درباره سرماخوردگی
ما هم چند تا از این توصیههای اشتباه را مرور میکنیم:
1- از خانه بیرون نرو، هوا سرده، سرما میخوری.
این جمله و مشابهاتش را در این فصل زیاد میشنویم، به خصوص از زبان آنهایی که کمی پا به سن گذاشتهاند و کمی هم دلسوز ما هستند. حتی گاهی وقتی از دوستی میپرسیم «چرا سرما خوردهای؟» جواب میدهد: «هوا سرد شد، رفتم بیرون، سرماخوردم!» البته هوای سرد میتواند تا اندازهای سیستم ایمنی را ضعیف کند، ولی چندان هم زیاد نیست.
نکته در اینجاست که عامل سرماخوردگی چند نوع ویروس است، نه هوای سرد! و اتفاقاً محیطهای بسته بیشتر باعث انتشار ویروسها بین افراد میشوند تا هوای بیرون.
چطوری؟ یک نفر حامل ویروس است، در اتوبوس، در محل کار، در مهمانی، کنار بقیه مینشیند، کار میکند و راه میرود. در و پنجرهها بسته اند و هیچ تهویهای هم نیست. ویروسی که با ترشحات تنفسی بیمار خارج شده و سرگردان مانده، خودش را در بدن میزبان دیگری (یکی از افراد حاضر در جمع) جا میدهد!

2- عطسه میکنم! آنفلوانزا گرفتم!
به خصوص از وقتی که کلمه اپیدمی آنفلوانزا و آنفلوانزای پرندگان را زیاد میشنویم و ترس داریم که نکند
بگیریم، انگار بیشتر مبتلا به آنفلوانزا میشویم! حالا دیگر از نظر ما یک عطسه کردن، معادل آنفلوانزاست. ( البته چون درمانی برای آن نمیشناسیم، فقط با حالت تاسف و دلسوزی، به بیمار روبهروی خود نگاه میکنیم و سر تکان میدهیم).
اما آنفلوانزا با سرماخوردگی فرق دارد، هر چند که ممکن است خیلی شبیه هم باشند و فقط با کشت ترشحات تنفسی بتوان مطمئن شد که بیماری از کدام نوع است.
عامل بیماری آنفلوانزا، یک نوع ویروس است که طبیعتاً نامش آنفلوانزاست، در حالی که صدها نوع ویروس میتوانند انواع و اقسام سرماخوردگیها را ایجاد کنند (متهم ردیف اول در اینجا رینو ویروسها هستند).
شاید
، آبریزش بینی و چشم، بیحالی و کسالت سرماخوردگی خیلی بیشتر توجه و ترحم ما را جلب کند، اما در آنفلوانزا به جای این مشکلات، علائم ناراحتکنندهتری مثل
بالا،
و
و مفاصل را داریم و فرق دو بیماری هم در همینهاست. علاوه بر این شروع آنفلوانزا ناگهانی و بیمقدمه است و آدم را غافلگیر میکند، در حالی که سرماخوردگی آرام آرام تشدید میشود و بعد هم فروکش میکند.

3- سرماخوردهام، فقط سوپ جوجه خوبم میکند.
در مورد سوپ جوجه و تأثیر آن بر سرماخوردگی حرف و حدیثهای زیادی بین اصحاب علم پزشکی مطرح است، حتی در مورد اینکه اگر جوجه مرغ باشد یا خروس، چه تاثیری بر سرماخوردگی دارد هم تحقیقاتی انجام شده است!
ماحصل بحث این است که سوپ جوجه از دو طریق به کم کردن علائم سرماخوردگی کمک میکند: اول متوقف کردن حرکت سلولهای التهابی (به نام نوتروفیلها) به طرف مجاری تنفسی، و دوم سرعت دادن به حرکت مخاط ترشح شده ی اضافی به طرف خارج، که این دو کار باعث کم کردن التهاب احتقان مجرای تنفسی میشود.
اما نکته در اینجاست که انواع دیگر سوپها و آشها، به دلیل آن که حجم اصلی آنها را مایع تشکیل میدهد، آن هم مایعی گرم و مطبوع، میتوانند چنین اثری داشته باشند. این نوع غذاها که هم حاوی
لازم و هم محتوای
مناسب هستند، همه جوره و البته خیلی ملایم و خوشایند، به بدن کمک میکنند که التهاب و ویروس را از خود دور کند.

4- نه، چیزی نمیخورم، آخه سرماخوردهام!
این هم از آن جملاتی است که بعضی وقتها به خصوص وقتی مریض، سن کمی داشته باشد یا سالمند باشد، خیلی میتواند خطرناک باشد. بعضی وقتها این حرف را موقع
هم از مبتلایان شنیدهایم.
در هر حال ابتلا به سرماخوردگی، دلیلی بر نخوردن غذا نیست و هیچ سرماخوردگیای با کم خوردن غذا بهبود نمی یابد. بلکه بهتر است از مصرف
، دارای
تند و سرخ شده در این مدت پرهیز کنیم و مایعات بیشتری از جمله
،
،
کمرنگ و
بنوشیم، اما هیچ نیازی به پرهیز کامل از غذا نیست، زیرا این کار باعث میشود دفاع بدن در مقابل عوامل بیماری زا کمتر شود.
5- سرماخوردهام، تا یک پنیسیلین نزنم خوب نمیشم.
این جمله در ذات خود تناقضی بی حد و حصر دارد. هنوز معلوم نشده اولین کسی که باعث رواج این باور غلط شد، چه کسی بود. شاید هم اگر تحت تعقیب قرار بگیرد، پرونده سنگینی پیدا کند!

علت هم این است که عامل سرماخوردگی همانطور که گفتیم، ویروس است و ویروسها هیچ کدام به داروهایی که تحت عنوان
میشناسیم، مثل پنیسیلین، آموکسی سیلین، آمپیسیلین، کوآموکسی کلاو و ... هیچ پاسخی نمیدهند. این داروها اختصاصاً ضدباکتری هستند، آن هم انواع خاصی از باکتریها.
مصرف خودسرانه و بیرویه این آنتیبیوتیکها، نه تنها کمکی به درمان سرماخوردگی و آنفلوانزا نمیکند، بلکه یک اثر منفی هم دارد و آن این است که باعث میشود باکتریها به این داروها عادت کنند و در نتیجه بتوانند راههایی را برای مقاومت در برابر آنها پیدا کنند.
پیدا شدن باکتریهای مقاوم به دارو همانا و بیدفاع شدن بدن ما در برابرشان، همان!
1- از خانه بیرون نرو، هوا سرده، سرما میخوری.
این جمله و مشابهاتش را در این فصل زیاد میشنویم، به خصوص از زبان آنهایی که کمی پا به سن گذاشتهاند و کمی هم دلسوز ما هستند. حتی گاهی وقتی از دوستی میپرسیم «چرا سرما خوردهای؟» جواب میدهد: «هوا سرد شد، رفتم بیرون، سرماخوردم!» البته هوای سرد میتواند تا اندازهای سیستم ایمنی را ضعیف کند، ولی چندان هم زیاد نیست.
نکته در اینجاست که عامل سرماخوردگی چند نوع ویروس است، نه هوای سرد! و اتفاقاً محیطهای بسته بیشتر باعث انتشار ویروسها بین افراد میشوند تا هوای بیرون.
چطوری؟ یک نفر حامل ویروس است، در اتوبوس، در محل کار، در مهمانی، کنار بقیه مینشیند، کار میکند و راه میرود. در و پنجرهها بسته اند و هیچ تهویهای هم نیست. ویروسی که با ترشحات تنفسی بیمار خارج شده و سرگردان مانده، خودش را در بدن میزبان دیگری (یکی از افراد حاضر در جمع) جا میدهد!

2- عطسه میکنم! آنفلوانزا گرفتم!
به خصوص از وقتی که کلمه اپیدمی آنفلوانزا و آنفلوانزای پرندگان را زیاد میشنویم و ترس داریم که نکند
بگیریم، انگار بیشتر مبتلا به آنفلوانزا میشویم! حالا دیگر از نظر ما یک عطسه کردن، معادل آنفلوانزاست. ( البته چون درمانی برای آن نمیشناسیم، فقط با حالت تاسف و دلسوزی، به بیمار روبهروی خود نگاه میکنیم و سر تکان میدهیم).
اما آنفلوانزا با سرماخوردگی فرق دارد، هر چند که ممکن است خیلی شبیه هم باشند و فقط با کشت ترشحات تنفسی بتوان مطمئن شد که بیماری از کدام نوع است.
عامل بیماری آنفلوانزا، یک نوع ویروس است که طبیعتاً نامش آنفلوانزاست، در حالی که صدها نوع ویروس میتوانند انواع و اقسام سرماخوردگیها را ایجاد کنند (متهم ردیف اول در اینجا رینو ویروسها هستند).
شاید
، آبریزش بینی و چشم، بیحالی و کسالت سرماخوردگی خیلی بیشتر توجه و ترحم ما را جلب کند، اما در آنفلوانزا به جای این مشکلات، علائم ناراحتکنندهتری مثل
بالا،
و
و مفاصل را داریم و فرق دو بیماری هم در همینهاست. علاوه بر این شروع آنفلوانزا ناگهانی و بیمقدمه است و آدم را غافلگیر میکند، در حالی که سرماخوردگی آرام آرام تشدید میشود و بعد هم فروکش میکند.

3- سرماخوردهام، فقط سوپ جوجه خوبم میکند.
در مورد سوپ جوجه و تأثیر آن بر سرماخوردگی حرف و حدیثهای زیادی بین اصحاب علم پزشکی مطرح است، حتی در مورد اینکه اگر جوجه مرغ باشد یا خروس، چه تاثیری بر سرماخوردگی دارد هم تحقیقاتی انجام شده است!
ماحصل بحث این است که سوپ جوجه از دو طریق به کم کردن علائم سرماخوردگی کمک میکند: اول متوقف کردن حرکت سلولهای التهابی (به نام نوتروفیلها) به طرف مجاری تنفسی، و دوم سرعت دادن به حرکت مخاط ترشح شده ی اضافی به طرف خارج، که این دو کار باعث کم کردن التهاب احتقان مجرای تنفسی میشود.
اما نکته در اینجاست که انواع دیگر سوپها و آشها، به دلیل آن که حجم اصلی آنها را مایع تشکیل میدهد، آن هم مایعی گرم و مطبوع، میتوانند چنین اثری داشته باشند. این نوع غذاها که هم حاوی
لازم و هم محتوای
مناسب هستند، همه جوره و البته خیلی ملایم و خوشایند، به بدن کمک میکنند که التهاب و ویروس را از خود دور کند.

4- نه، چیزی نمیخورم، آخه سرماخوردهام!
این هم از آن جملاتی است که بعضی وقتها به خصوص وقتی مریض، سن کمی داشته باشد یا سالمند باشد، خیلی میتواند خطرناک باشد. بعضی وقتها این حرف را موقع
هم از مبتلایان شنیدهایم.
در هر حال ابتلا به سرماخوردگی، دلیلی بر نخوردن غذا نیست و هیچ سرماخوردگیای با کم خوردن غذا بهبود نمی یابد. بلکه بهتر است از مصرف
، دارای
تند و سرخ شده در این مدت پرهیز کنیم و مایعات بیشتری از جمله
،
،
کمرنگ و
بنوشیم، اما هیچ نیازی به پرهیز کامل از غذا نیست، زیرا این کار باعث میشود دفاع بدن در مقابل عوامل بیماری زا کمتر شود.
5- سرماخوردهام، تا یک پنیسیلین نزنم خوب نمیشم.
این جمله در ذات خود تناقضی بی حد و حصر دارد. هنوز معلوم نشده اولین کسی که باعث رواج این باور غلط شد، چه کسی بود. شاید هم اگر تحت تعقیب قرار بگیرد، پرونده سنگینی پیدا کند!

علت هم این است که عامل سرماخوردگی همانطور که گفتیم، ویروس است و ویروسها هیچ کدام به داروهایی که تحت عنوان
میشناسیم، مثل پنیسیلین، آموکسی سیلین، آمپیسیلین، کوآموکسی کلاو و ... هیچ پاسخی نمیدهند. این داروها اختصاصاً ضدباکتری هستند، آن هم انواع خاصی از باکتریها.
مصرف خودسرانه و بیرویه این آنتیبیوتیکها، نه تنها کمکی به درمان سرماخوردگی و آنفلوانزا نمیکند، بلکه یک اثر منفی هم دارد و آن این است که باعث میشود باکتریها به این داروها عادت کنند و در نتیجه بتوانند راههایی را برای مقاومت در برابر آنها پیدا کنند.
پیدا شدن باکتریهای مقاوم به دارو همانا و بیدفاع شدن بدن ما در برابرشان، همان!
+ نوشته شده در شنبه ۱۳۹۲/۰۷/۲۷ ساعت توسط غلام علی جوهر قلی زاده
|